Kimyasal Dayanım Tablosu: Yaygın Kimyasallar İçin Malzeme Uyumluluğu
Yaygın asit, baz, solvent ve yakıtlar için paslanmaz çelik, plastik ve conta malzemelerinin uyumluluğunu gösteren hızlı başvuru tablosu ve okuma kuralları.

Kimyasal dayanım tablosu, pompa, vana, boru ve conta malzemelerinin belirli bir kimyasala karşı ne kadar dayanıklı olduğunu harf koduyla gösteren hızlı başvuru aracıdır. Agresif sıvı taşıyan bir sistemde gövde, iç parça veya conta malzemesinin yanlış seçilmesi korozyona, şişmeye, sızıntıya ve plansız duruşlara yol açar.
Bu sayfada endüstride en sık karşılaşılan kimyasallar için paslanmaz çelik, plastik ve elastomer malzemelerin oda sıcaklığındaki genel dayanımını gösteren bir hızlı başvuru tablosu ve tablonun doğru okunmasına ilişkin kuralları bulacaksınız. Malzeme gruplarının güçlü ve zayıf yönleri için kimyasal direnç tablosu ve malzeme seçimi rehberimize de göz atabilirsiniz.
Derecelendirme Kodları
- A – Uygun: Oda sıcaklığında normal kullanımda belirgin etki beklenmez.
- B – Koşullu: Konsantrasyon, sıcaklık veya temas süresine bağlı olarak sınırlı etki olabilir; kullanımdan önce üretici verisiyle doğrulayın.
- D – Uygun değil: Ciddi korozyon, şişme veya bozunma beklenir; kullanılmamalıdır.
Tablo Okunurken Dikkat Edilecekler
- Sıcaklık: Derecelendirmeler oda sıcaklığı içindir. Sıcaklık arttıkça kimyasal etki hızlanır; plastik ve elastomerlerde dayanım belirgin şekilde düşer.
- Konsantrasyon: Aynı kimyasalın seyreltik ve derişik hâli farklı davranır. Örneğin seyreltik sülfürik asit paslanmaz çeliğe saldırırken bazı malzemeler derişik asitte farklı sonuç verir.
- Tüm parçalar: Pompada gövde, çark, mil, mekanik salmastra ve O-ringler; vanada gövde, küre/disk, mil ve contalar ayrı ayrı kontrol edilmelidir. Sistemin dayanımı en zayıf malzeme kadardır.
- Karışımlar: Kimyasal karışımlar, tek tek bileşenlerden farklı etkiler gösterebilir.
Yaygın Kimyasallar İçin Hızlı Başvuru Tablosu
Tabloda Ara
| Kimyasal | Formül | 304 paslanmaz | 316 paslanmaz | PVC | PP | PVDF | PTFE | EPDM | NBR | FKM (Viton) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Su (temiz, soğuk) | H₂O | A | A | A | A | A | A | A | A | A |
| Deniz suyu | — | D | B | A | A | A | A | A | A | A |
| Hidroklorik asit %37 | HCl | D | D | B | B | A | A | D | D | A |
| Sülfürik asit %10 | H₂SO₄ | D | B | A | A | A | A | A | B | A |
| Nitrik asit %10 | HNO₃ | A | A | A | A | A | A | B | D | A |
| Fosforik asit %50 | H₃PO₄ | B | B | A | A | A | A | B | B | A |
| Asetik asit %10 | CH₃COOH | A | A | B | A | A | A | A | B | D |
| Sodyum hidroksit %50 | NaOH | B | B | A | A | D | A | A | B | D |
| Amonyak çözeltisi %10 | NH₄OH | A | A | A | A | A | A | A | B | D |
| Sodyum hipoklorit (~%12) | NaOCl | D | D | A | D | A | A | B | D | A |
| Aseton | C₃H₆O | A | A | D | A | D | A | A | D | D |
| Etil alkol | C₂H₅OH | A | A | B | A | A | A | A | A | B |
| Metil alkol | CH₃OH | A | A | A | A | A | A | A | A | D |
| Benzin | — | A | A | D | B | A | A | D | A | A |
| Dizel yakıt / mineral yağ | — | A | A | B | B | A | A | D | A | A |
| Toluen | C₇H₈ | A | A | D | D | A | A | D | D | B |
Tablo, oda sıcaklığındaki genel davranışı gösteren bir ön seçim kılavuzudur; kesin malzeme seçimi için ilgili ürünün ve malzeme üreticisinin dayanım verileri esas alınmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Paslanmaz çelik her asite dayanıklı mıdır?
Hayır. 304 ve 316 paslanmaz çelikler nitrik asit gibi oksitleyici asitlere iyi dayanır, ancak hidroklorik asit ve sodyum hipoklorit gibi klorür içeren ortamlarda hızla korozyona uğrar. Bu ortamlarda plastik veya florlu polimer malzemeler tercih edilir.
Conta malzemesi neden ayrıca seçilmeli?
Elastomerler kimyasala göre çok farklı davranır: EPDM su, buhar ve ketonlara uygunken yağ ve yakıtlarda şişer; NBR yağ ve yakıtlara uygunken ketonlarda bozulur; FKM yakıt ve birçok aside dayanıklıdır ancak aseton, metanol ve amonyakta uygun değildir.
PTFE neden hemen her kimyasala uygun görünüyor?
PTFE, bilinen en kimyasal dayanımlı polimerlerden biridir. Ancak ergimiş alkali metaller ve elementel flor gibi çok özel ortamlar istisnadır; ayrıca mekanik dayanımı ve sürünme davranışı tasarımda dikkate alınmalıdır.
Sonuç
Kimyasal dayanım tablosu, agresif sıvılar için malzeme seçimini hızlandırır; ancak sıcaklık, konsantrasyon ve tüm ıslak parçalar birlikte değerlendirilmelidir. Asit ve kimyasal transferine uygun pompa çözümleri için asit ve kimyasal pompaları ürün grubumuzu inceleyebilir, malzeme seçimi için ORFA teknik ekibine danışabilirsiniz.
Kimyasal pompaları satın alın
Ürünleri orfa.com.tr’de inceleyin, fiyatları görün ve online sipariş verin.
Satın Al →Teklif İsteWhatsApp’tan Sorunİlgili ürün grubu
Asit ve Kimyasal Pompaları →Teknik destek
Doğru ürün seçimi için ekibimizle görüşün.
+90 224 444 67 32[email protected]
İlgili Yazılar
Projeniz için doğru ürünü birlikte seçelim
Online mağazadan satın alın veya projenize özel fiyat teklifi isteyin.
